Dominika iliyopita parokiani kwetu tulitembelewa na Frateri aliyekuja kutangaza kitabu alichokiandika kinachohusu falsafa.
Falsafa, ambayo uhusisha mpangilio wa kufikiri, ni sehemu muhimu kwenye maisha ya wakatoliki ndio maana Frateri ambaye amesoma pia teolojia anaona umuhimu wa kuandika kitabu hicho.
Ndio sababu pia kwa ujasiri anasimama kwenye mimbari na kukitangaza. Hivyo hivyo haishangazi Padri aliyeongoza Misa anaposisitiza tangazo hilo kwa waamini.
Kuweka jitihada ya kutumia akili na maarifa ni njia mojawapo muhimu ya kuinjilisha na kuyatakatifuza malimwengu. Kwa bahati mbaya wakati mwingine tunashindwa kutumia akili zetu kwa manufaa ya Kanisa na kujiliwaza kwamba pengine kutotumia akili ni unyenyekevu. Galileo Galilei alikuwa sahihi kutoamini kuwa Mungu aliyetujalia kipawa cha akili alikusudia tusikitumie.
Kutotumia vema akili zetu ni kukiuka “kanuni ya dhahabu” tuliyopewa ambayo inatuhimiza kumpenda Mungu pamoja na mambo mengine, kwa akili zetu zote.
Sisi ni wana wa nuru lakini kushindwa kutumia akili zetu kunasababisha; “wana wa ulimwengu huu katika kizazi chao wenyewe huwa na busara kuliko wana wa nuru” (rej: Lk 16:8b).
Bwana wetu Yesu Kristo hakutuamuru tuwe wapole kama hua tu, bali alitutaka pia tuwe na busara kama nyoka (rej Mathayo 10:16). Mara nyingi, pengine, msisitizo unawekwa zaidi kwenye sehemu ya upole kuliko ya busara.
Inawezekana ikaonekana kuwa ni rahisi zaidi kuishi bila kutumia akili kwa kuwa matumizi ya akili ni zoezi gumu ambalo wengi wetu tungependa kuliepuka. “Mwanadamu atatumia kila aina ya ujanja kuepuka mzigo wa kufikiri,” ndivyo anavyosema mgunduzi maarufu, Thomas Edison.
“Ukilinganisha na tunavyopaswa kuwa” anaandika Profesa William James wa Harvard. “Ikilinganishwa na jinsi tunavyopaswa kuwa, sisi ni kama watu walioamka nusu tu. Moto wetu umepunguzwa nguvu na mtiririko wa hewa unaohitajika kuchochea moto huo umezuiwa.
Tunatumia sehemu ndogo tu ya uwezo wetu wa kiakili na kimwili. Kwa ujumla, mwanadamu huishi akiwa anatumia sehemu ndogo sana ya uwezo wake halisi; anamiliki aina mbalimbali za nguvu ambazo mara nyingi hushindwa kuzitumia”.
Jitihada hii ya kuepuka “mzigo wa kufikiri” ndiyo inayochangia sisi waamini kushiriki katika baadhi ya matendo ambayo si tu yanatuingiza dhambini, lakini pia yanadhalilisha utu wetu. Mathalani ni aibu iliyoje katika karne ya sasa bado kuna wakatoliki wanaoamini hadithi za kishirikina zisizoingia akilini.
Mtume Paulo anaonya dhidi ya tabia ya kutumia akili zetu “kitoto” bila kufikiri kwa utulivu unaowapasa watu wazima. Anawaandikia Wakorintho: “Ndugu zangu, msiwe watoto katika akili zenu, lakini katika uovu mgeuzwe watoto wachanga, bali katika akili zenu mkawe watu wazima” (1 Kor 14: 20).